Tiki taka là gì? Tổng quan về thuật ngữ Tiki taka

Tiki taka là gì? Tổng quan về thuật ngữ Tiki taka

Với người Việt hâm mộ bóng đá thì thuật ngữ Tiki taka đã trở nên quen thuộc, thực chất tên đúng của nó là Tiqui-Taca. Để hiểu rõ hơn về thuật ngữ Tiki taka là gì mời bạn theo dõi nội dung bên dưới đây.

1. Tiki taka là gì?

Tiki-taka hoặc Tiqui-taca ([Tikiˈtaka]) là một phong cách chơi bóng đá của Tây Ban Nha đặc trưng bởi những đường chuyền ngắn và tập chung vào yếu tố di chuyển nhiều, mỗi cầu thủ sẽ chạm chóng nhiều chơi và duy trì được người sở hữu bóng đều nhau.

Phong cách bóng đá Tiki-taka chủ yếu gắn liền với câu lạc bộ La Liga Barcelona, đặc biệt là trong thời đại của HLV Pep Guardiola. Sự phát triển và ảnh hưởng của nó quay trở lại nhiệm kỳ của Johan Cruyff với tư cách là người quản lý vào đầu những năm 1990 cho đến hiện tại. Phương pháp Tiki-taka cuối cùng đã được lan truyền đến đội tuyển quốc gia Tây Ban Nha và dần được chấp nhận bởi các nhà quản lý Luis Aragonés và Vicente del Bosque. Tiki-taka chuyển từ suy nghĩ truyền thống về sự hình thành trong bóng đá sang một khái niệm bắt nguồn từ lối chơi khu vực.

Chiến thuật tiki-taka đã gặt hái thành công trong thời đại của họ do sự hoàn hảo chưa từng có trong việc chuyền bóng và di chuyển mà không có bóng bao gồm Schalker Kreisel (“Schalke spin top”), FC Schalke 04 đã giành được sáu chức vô địch Đức từ năm 1934 và 1942 và Total Football được sử dụng bởi Ajax Amsterdam và đội tuyển quốc gia Hà Lan trong những năm 1970. Điều này chứng tỏ một điều rằng chiến thuật bóng đá Tiki Taka rất hữu ích trong các trận đấu, ngoài ra chiến thuật này còn tạo ra nhiều đột phá khiến cho những nhận định soi keo hom nay phải mất nhiều thời gian để nghiên cứu rồi đưa ra con số cuối cùng cho những người chơi cá độ với môn thể thao bóng đá.

2. Tổng quan về chiến thuật Tiki Taka

Tiki-taka được thành lập dựa trên sự đoàn kết của một đội bóng và sự hiểu biết toàn diện về hình học không gian trên sân bóng.

Nguồn gốc của tiki-taka bắt đầu được Johan Cruyff thực hiện trong thời gian làm quản lý của Barcelona từ năm 1988 đến 1996. Phong cách chơi tiếp tục phát triển dưới thời các nhà quản lý người Hà Lan Louis van Gaal và Frank Rijkaard và đã được thông qua bởi các đội La Liga khác. Các nhà quản lý của Barcelona đã coi việc quảng bá từ hệ thống trẻ của họ và học viện trẻ La Masia của Barcelona đã được ghi nhận là đã tạo ra một thế hệ những cầu thủ tài năng: Pedro, Xavi, Andrés Iniesta, Cesc Fàbregas và Lionel Messi; họ là những người chơi có khả năng bắt bóng, có tầm nhìn và chuyền bóng tốt, họ là những người xuất sắc trong việc duy trì sự sở hữu bóng.

Pep Guardiola quản lý Barcelona từ 2008 đến 2012. Dưới sự hướng dẫn của ông, tiki-taka đã đạt đến những thái cực mới. Điều này một phần là do sự huấn luyện có tầm nhìn của Guardiola, một phần là do một thế hệ cầu thủ đặc biệt, nhiều người trong số họ đã được học theo phong cách bình dị của La Masia, và một phần do khả năng của Barcelona để duy trì áp lực lên bóng. Bản cập nhật năm 2005 cho luật việt vị cũng là một yếu tố góp phần mở rộng khu vực chơi hiệu quả, làm cho khu vực của người chơi giảm đi và cho phép các kỹ năng kỹ thuật phát triển. Dưới thời Guardiola, tiki-taka của Barcelona đã chia sẻ bóng đá Total Dutch Tuyến phòng thủ cao, trao đổi vị trí và sử dụng quyền sở hữu để kiểm soát trận bóng.

Ví dụ về tiki-taka của Pep Guardiola tại FC Barcelona được coi là ứng dụng tốt nhất của phong cách này sau khi Barcelona giành chiến thắng năm 2009, Barcelona chơi với một hàng phòng ngự cao thường áp dụng bẫy việt vị với các tiền vệ hỗ trợ cho các hậu vệ để có nhiều lựa chọn chuyền bóng hơn. Hậu vệ là người kiên nhẫn, thích các lựa chọn truyền an toàn, tìm kiếm tiền vệ với bóng được lưu truyền ở bất cứ đâu trên sân chỉ chờ đợi một khoảng trống để thực hiện một đường chuyền thẳng đứng. Đội đã tạo ra hầu hết các cơ hội đường chuyền nhiều nhất có thể, nhất là đường chuyền thường với Lionel Messi tham gia vào đội bóng. Guardiola ưa thích sự tự do trong 1/3 phần sân ở cuối cùng, điều này có hiệu quả khi đội tạo ra nhiều cơ hội cho mỗi trận đấu.

Tiki-taka đã được mô tả một cách đa dạng là “một phong cách chơi dựa trên việc di chuyển về phía sau lưới thông qua những đường chuyền ngắn và di chuyển”, một “kiểu chuyền ngắn trong đó bóng được xử lý cẩn thận qua nhiều kênh khác nhau” và một “cụm từ vô nghĩa có nghĩa là chuyền ngắn, kiên nhẫn và sở hữu trên tất cả những thứ khác”. Phong cách này bao gồm chuyển động, chuyển vùng và trao đổi vị trí giữa các tiền vệ, di chuyển bóng theo nhiều cách thức phức tạp, chuyền bóng sắc nét chỉ với một hoặc hai lần chạm. Tiki-taka là bảo gồm “cả phòng thủ và tấn công” trong cùng một cầu thủ vì vậy không cần phải chuyển đổi giữa phòng thủ và tấn công. Tiki-taka gắn liền với sự tinh tế, sáng tạo và xúc giác, nhưng cũng có thể đưa đến một trường hợp “cực kỳ chậm, vô hướng” và mất đi tính hiệu quả ghi bàn.

3. Những thành công đáng chú ý với Tiki Kata

Tiki-taka đã được sử dụng thành công bởi đội tuyển quốc gia Tây Ban Nha để giành chiến thắng Euro 2008, World Cup 2010 và Euro 2012. Tất nhiên cũng phải kể đến Barcelona, nhờ chiến thuật Tiki Taka họ đã giành được sáu danh hiệu trong năm 2009 (bao gồm một Continental Treble, Siêu cúp UEFA, Siêu cúp Tây Ban Nha, và FIFA Club World Cup). Đội hình này cũng cho phép họ giành được chức vô địch 2008 Champions09 UEFA Champions League, 2010-11 UEFA Champions League và 2014-15 UEFA Champions League 2014. Thành công cao của tiki-taka được thực hiện bởi Barcelona và đội tuyển quốc gia Tây Ban Nha vào cuối những năm 2000 đã dẫn đến một loạt các chiến thuật và đội hình được thiết kế để ngăn chặn và chống lại sự thống trị của hệ thống sở hữu bóng.

Sid Lowe xác định việc tiki-taka của Luis Aragonés với chủ nghĩa thực dụng là yếu tố chính trong thành công của Tây Ban Nha tại Euro 2008. Aragonés đã sử dụng tiki-taka để “bảo vệ một kẻ phòng thủ, duy trì sự chiếm hữu và thống trị mọi trận đấu”. Không phải trong số sáu bàn thắng đầu tiên của Tây Ban Nha trong giải đấu đến từ tiki-taka: năm bàn đến từ những pha phá bóng trực tiếp và một bàn từ một trận đấu định sẵn. Đối với Lowe, thành công của Tây Ban Nha tại World Cup 2010 là bằng chứng cho sự gặp gỡ của hai truyền thống trong bóng đá Tây Ban Nha: phong cách “mạnh mẽ, hung hăng, trực tiếp” đã mang về cho đội Olympic Olympics 1920 giành huy chương bạc với biệt danh La Furia Roja (“The Red Fury”), và phong cách tiki-taka của đội Tây Ban Nha đương đại, tập trung vào một trò chơi tập thể, chuyền ngắn, kỹ thuật và dựa trên sở hữu.

Phân tích chiến thắng bán kết của Tây Ban Nha trước Đức tại World Cup 2010, Honigstein mô tả phong cách tiki-taka của đội Tây Ban Nha là “phiên bản khó nhất của bóng đá: một trò chơi chuyền bóng không khoan nhượng, kết hợp với sự căng thẳng, hồi hộp”. Đối với Honigstein, tiki-taka là “một bản nâng cấp đáng kể” của Total Football (bóng đá tổng hợp) vì nó phụ thuộc vào chuyển động bóng thay vì vị trí chuyển đổi cầu thủ. Tiki-taka cho phép Tây Ban Nha “kiểm soát cả bóng và kiểm soát được đối thủ”.

Tại World Cup nữ 2011, đội tuyển bóng đá quốc gia nữ Nhật Bản (Nadeshiko) đã sử dụng một hình thức tiki-taka dưới thời HLV Norio Sasaki. Họ làm đảo lộn đội chủ nhà Đức và Hoa Kỳ để giành chiến thắng trong giải đấu.

Hiện nay chiến thuật Tiki Taka vẫn được nhiều huấn luyện viên áp dụng cho đội bóng của mình, nhưng đây là chiến thuật khó không phải đội bóng nào cũng tạo ra đột phá. Đối với đội tuyển Việt Nam họ còn phải xét theo yếu tố thể lực đối thử, mức luyện tập thường xuyên nên bạn rất ít thấy họ sử dụng chiến thuật bóng đá tiki taka.

tckt4.edu.vn

5 (100%) 1 vote